Capaciteitstarief: zo berekent u wat u betaalt

Op deze pagina
- De belangrijkste cijfers
- Wat is het capaciteitstarief
- Wie betaalt het capaciteitstarief
- Hoe wordt uw maandpiek gemeten
- Digitale meter of klassieke meter
- Capaciteitstarief berekenen
- Tabel: wat kost welke maandpiek
- Capaciteitstarief 2026 per netbeheergebied
- Welke toestellen zorgen voor een hoge piek
- Uw maandpieken bekijken in Mijn Fluvius
- Pieken spreiden: wat kunt u doen
- Zonnepanelen, sociaal tarief en exclusief nacht
- Voor uw zaak
De belangrijkste cijfers
- Minimum: 2,5 kW, ook als uw piek lager ligt.
- Gemiddelde maandpiek van een Vlaams gezin: 4,24 kW.
- Prijs 2026: gemiddeld 53,39 euro per kW per jaar (excl. btw), per netbeheergebied anders.
- Berekening: het gemiddelde van uw maandpieken van de laatste 12 maanden.
Wat is het capaciteitstarief?
Sinds 1 januari 2023 rekent de netbeheerder in Vlaanderen een deel van de netkosten aan op basis van uw piekvermogen. Het capaciteitstarief werd ingevoerd door de VREG, die vandaag Vlaamse Nutsregulator heet. Vroeger hing bijna het hele nettarief af van het aantal kilowattuur (kWh) dat u verbruikte. Nu telt ook hoeveel elektriciteit u tegelijk van het net haalt.
Het idee: als veel huishoudens tegelijk zware toestellen gebruiken, moet het net zwaarder worden uitgebouwd. Wie zijn verbruik spreidt, belast het net minder en betaalt daarvoor minder netkosten. Volgens Fluvius is het capaciteitstarief geen extra kost bovenop de vroegere netkosten, maar een andere manier om die netkosten te verdelen. Het grootste deel van uw energiefactuur blijft afhangen van uw verbruik in kWh.
Het capaciteitstarief staat op uw factuur bij de netkosten (nettarieven), niet bij de energieprijs. Uw energieleverancier rekent het door, maar heeft er geen invloed op: de netbeheerder Fluvius meet uw pieken en de Vlaamse Nutsregulator keurt de tarieven goed. Meer over de onderdelen van uw factuur leest u in de uitleg over uw energiefactuur.
Wat betekent dit voor uw factuur?
Jonathan legt het naast uw contract en verbruik.
Wie betaalt het capaciteitstarief?
- Alle huishoudens in Vlaanderen, behalve gezinnen met recht op het sociaal tarief.
- Zelfstandigen en bedrijven op het laagspanningsnet: voor hen gelden dezelfde regels als voor gezinnen.
- Bedrijven op het middenspanningsnet betalen ook voor hun maandpieken, maar daar telt ook het toegangsvermogen mee. Dat is een andere berekening.
Het capaciteitstarief in Vlaanderen geldt niet automatisch in Brussel en Wallonië: daar gelden de nettarieven van de eigen regulator.
Hoe wordt uw maandpiek gemeten?
Een digitale meter registreert per kwartier hoeveel kWh u van het net haalt. Fluvius zet dat om naar een gemiddeld vermogen in kW: het verbruik van dat kwartier maal vier. Het hoogste gemiddelde vermogen van alle kwartieren in een maand is uw maandpiek.
Belangrijk: het gaat om het gemiddelde over een kwartier, niet om het vermogen van één seconde. Een voorbeeld:
- U zet 3 minuten een toestel van 10 kW aan, en de rest van het kwartier verbruikt u 1 kW.
- Het gemiddelde vermogen van dat kwartier is (10 × 3 + 1 × 12) / 15 = 2,8 kW.
- Draait datzelfde toestel van 10 kW het hele kwartier, dan is uw kwartierpiek 10 kW.
Een kort piekmoment weegt dus veel minder door dan een zwaar toestel dat lang tegelijk met andere toestellen draait.
Digitale meter of klassieke meter
Een klassieke (analoge) meter kan geen pieken meten. Dan betaalt u een vast bedrag dat overeenkomt met de minimumbijdrage van 2,5 kW, tot u een digitale meter krijgt. Daarnaast betaalt u per kWh een hoger nettarief dan met een digitale meter. Volgens de Vlaamse Nutsregulator compenseren het vaste deel en het kWh-deel elkaar.
Capaciteitstarief berekenen
De berekening is eenvoudig: uw gemiddelde maandpiek in kW × het tarief per kW per jaar van uw netbeheergebied.
- Zoek uw maandpieken van de laatste 12 maanden op (in Mijn Fluvius, zie verder).
- Neem het gemiddelde. Ligt dat onder 2,5 kW, dan rekent u met 2,5 kW.
- Vermenigvuldig met het tarief van uw netbeheergebied.
Rekenvoorbeeld. Een gezin met een gemiddelde maandpiek van 4,24 kW (het Vlaamse gemiddelde) betaalt in 2026 bij het gemiddelde tarief van 53,39 euro per kW: 4,24 × 53,39 = ongeveer 226 euro per jaar, excl. btw. Wie op het minimum van 2,5 kW blijft, betaalt ongeveer 133 euro per jaar.
Jaarafrekening of maandafrekening. Krijgt u een jaarafrekening, dan rekent uw leverancier met het gemiddelde van uw maandpieken van de laatste 12 maanden (de facturatiepiek). Krijgt u een maandelijkse afrekening, dan telt de laatste maandpiek. Eén hoge maand weegt bij een jaarafrekening dus voor ongeveer een twaalfde mee.
U betaalt hetzelfde bedrag per kW, ook boven 2,5 kW. Of uw aansluiting monofasig of driefasig is, maakt voor het tarief geen verschil.
Tabel: wat kost welke maandpiek?
Kosten per jaar bij het gemiddelde tarief 2026 (53,39 euro per kW per jaar, excl. btw). In uw netbeheergebied ligt het bedrag iets hoger of lager.
| Gemiddelde maandpiek | Capaciteitstarief per jaar (excl. btw) |
|---|---|
| 2,5 kW (minimum) | ± 133 euro |
| 3 kW | ± 160 euro |
| 4 kW | ± 214 euro |
| 5 kW | ± 267 euro |
| 6 kW | ± 320 euro |
| 8 kW | ± 427 euro |
| 10 kW | ± 534 euro |
| 13 kW | ± 694 euro |
Capaciteitstarief 2026 per netbeheergebied
Vlaanderen heeft één netbeheerder, Fluvius, maar acht netbeheergebieden met elk een eigen tarief. Welk gebied voor u geldt, staat op uw energiefactuur bij de netkosten.
| Netbeheergebied | Digitale meter (euro per kW per jaar) | Klassieke meter (vast bedrag per jaar) |
|---|---|---|
| Fluvius Antwerpen | 49,40 | 123,51 |
| Fluvius Halle-Vilvoorde | 56,04 | 140,11 |
| Fluvius Imewo | 54,20 | 135,50 |
| Fluvius Kempen | 56,21 | 140,52 |
| Fluvius Limburg | 49,05 | 122,62 |
| Fluvius Midden-Vlaanderen | 50,12 | 125,31 |
| Fluvius West | 57,10 | 142,75 |
| Fluvius Zenne-Dijle | 56,12 | 140,31 |
Bedragen excl. btw, geldig van 1 januari tot en met 31 december 2026. De tarieven voor 2027 nemen we over zodra de Vlaamse Nutsregulator ze bekendmaakt.
Welke toestellen zorgen voor een hoge piek?
Uw piek ontstaat vooral als zware elektrische toestellen tegelijk draaien. Hieronder ordegroottes; het juiste vermogen staat op het typeplaatje of in de handleiding van uw toestel.
| Toestel | Vermogen (ordegrootte) |
|---|---|
| Laadpaal monofasig 16 A | ± 3,7 kW |
| Laadpaal monofasig 32 A | ± 7,4 kW |
| Laadpaal driefasig 16 A | ± 11 kW |
| Kookplaat (inductie), alle zones vol | enkele kW, tot ± 7 kW |
| Oven | ± 2 tot 3,5 kW |
| Droogkast zonder warmtepomp | ± 2 tot 3 kW |
| Waterkoker | ± 2 kW |
| Warmtepomp | sterk afhankelijk van type en instelling |
Een voorbeeld: u kookt om 18 uur op inductie, de droogkast draait en de elektrische wagen laadt aan 11 kW. Samen met het gewone verbruik komt u dan al snel boven 15 kW uit in dat kwartier. Dezelfde toestellen na elkaar laten draaien geeft een veel lagere maandpiek, terwijl uw verbruik in kWh gelijk blijft.
Uw maandpieken bekijken in Mijn Fluvius
Met een digitale meter hoeft u niets zelf te berekenen. U vindt uw pieken in uw account op mijn.fluvius.be.
- Meld u aan op mijn.fluvius.be.
- Ga naar het verbruiksoverzicht van uw elektriciteitsmeter: daar ziet u uw maandpieken en uw verbruik per kwartier.
- Kijk op welke dagen en uren uw pieken vallen. Zo ziet u welke toestellen samen draaien.
Pieken spreiden: wat kunt u doen?
- Laad uw elektrische wagen trager of op een ander moment. Veel laadpalen en wagens laten toe om het laadvermogen te beperken of het laden uit te stellen tot na het koken.
- Laat zware toestellen na elkaar draaien: vaatwasser, wasmachine en droogkast niet tegelijk met koken of laden.
- Gebruik de uitstelstart van uw toestellen.
- Warmtepomp of accumulatieverwarming: overleg de instellingen met uw installateur. Bij accumulatieverwarming op exclusief nachttarief raadt de Vlaamse Nutsregulator aan om gespreid over de nachturen te laden.
- Energiebeheer of een thuisbatterij kan pieken opvangen. Of dat bij u loont, hangt af van uw verbruik, uw contract en de kostprijs; dat bekijken we per situatie.
Let op het verschil met een dynamisch tarief: daar betaalt u voor de energie zelf een prijs die per uur verandert. Dat staat los van het capaciteitstarief, maar beide samen bepalen wanneer verbruiken het voordeligst is. Meer daarover op dynamisch energiecontract.
Zonnepanelen, sociaal tarief en exclusief nacht
- Zonnepanelen met een digitale meter: enkel de stroom die u van het net haalt, telt mee voor uw maandpiek. De stroom die u injecteert, telt niet.
- Zonnepanelen met een klassieke meter (terugdraaiende teller): u betaalt de minimumbijdrage van 2,5 kW en daarnaast het prosumententarief.
- Sociaal tarief: gezinnen met recht op het sociaal tarief betalen geen capaciteitstarief.
- Exclusief nachttarief: volgens Fluvius loopt de korting voor exclusief nacht af en verdwijnt ze volledig in 2028.
Voor uw zaak
Hebt u een zaak op het laagspanningsnet (een winkel, bakkerij, garage of restaurant), dan wordt uw capaciteitstarief op dezelfde manier berekend als bij een gezin. Het verschil zit in het verbruiksprofiel: ovens, koeling, compressoren, een afzuiging of een laadpunt voor de bedrijfswagen draaien vaak tegelijk tijdens de openingsuren. Een paar toestellen in een andere volgorde laten opstarten kan uw maandpiek merkbaar verlagen.
Bent u aangesloten op middenspanning, dan betaalt u op basis van maandpieken én toegangsvermogen. Hoe dat werkt, leest u in capaciteitstarief voor uw zaak. Meer over energieadvies voor uw zaak.
Veelgestelde vragen
Hoe vind ik mijn capaciteitstarief?
Op uw jaarafrekening, bij de netkosten: daar staan de gebruikte piek in kW en het bedrag. Uw maandpieken zelf ziet u in Mijn Fluvius.
Telt één hoge piek een heel jaar mee?
Niet volledig. Bij een jaarafrekening telt het gemiddelde van 12 maandpieken. Eén hoge maand weegt dus voor ongeveer een twaalfde. Bij een maandafrekening telt de piek van die maand.
Betaal ik meer met een digitale meter?
Dat hangt af van uw pieken. Met een klassieke meter betaalt u een vast bedrag voor 2,5 kW en een hoger tarief per kWh. Met een digitale meter betaalt u voor uw werkelijke maandpiek en een lager tarief per kWh. Wie zijn verbruik spreidt, heeft daar met een digitale meter voordeel bij.
Is er een maximum?
Er is geen plafond op het aantal kW. Wel bestaat er voor klanten met een digitale meter een maximumtarief: als het capaciteitstarief en het afnametarief samen hoger uitkomen dan dat maximum per kWh, betaalt u het maximumtarief.
Maakt monofasig of driefasig een verschil?
Niet voor het tarief. Met een driefasige aansluiting kunt u wel meer vermogen tegelijk afnemen, en dus ook hogere pieken halen.
Kan mijn energieleverancier het capaciteitstarief verlagen?
Nee. Het capaciteitstarief hoort bij de netkosten en is hetzelfde bij elke leverancier in uw netbeheergebied. Uw leverancier bepaalt wel de energieprijs. Daarom bekijken we uw contract en uw pieken samen.
Lees ook
FactuurUw energiefactuur lezen: wat betaalt u, en aan wie?U krijgt één factuur van uw energieleverancier, met drie delen: de energiekost, de netkosten en de heffingen met btw.9 min lezen- EnergiecontractDynamisch tarief: past het bij u?Wat een dynamisch contract is en voor wie het loont.8 min lezen
- VergelijkenDe V-test: wat zegt uw uitslag?Zo leest u de uitslag van de officiële vergelijker.6 min lezen
Laat uw pieken en uw contract samen nakijken
Jonathan bekijkt uw factuur, uw maandpieken en uw energiecontract, en zegt duidelijk wat bij uw verbruik past. Soms is het advies: niets veranderen. U beslist zelf. Antwoord binnen 2 werkdagen.
Het advies kost u niets. Wij worden vergoed door de leveranciers waarmee we samenwerken.
